Wakacje z zabytkami Wysoczyzny Elbląskiej – odcinek V
W trakcie naszego corocznego cyklu „Wakacje z zabytkami Parku Krajobrazowego Wysoczyzny Elbląskiej”, przez kolejne tygodnie zapraszamy Mieszkańców i Gości Wysoczyzny Elbląskiej do odwiedzin, tym razem małych obiektów sakralnych, kapliczek i krzyży, które są częścią naszego dziedzictwa kulturowego wpisanego w krajobraz wsi. Wydają się zapomniane, często na uboczu miejscowości, jednak ozdoby z kwiatów i kolorowych wstążek czy też majowe nabożeństwa świadczą o tym, że to niematerialne dziedzictwo kulturowe jest nadal żywe. Obiekty będące w większości pozostałością po przedwojennych mieszkańcach tych terenów, są otaczane opieką i czcią, a tradycje i wierzenia pielęgnowane.
W piątym już odcinku przedstawiamy krzyż przydomowy w miejscowości Huta Żuławska. W tradycji polskiego krajobrazu kulturowego, krzyże przydrożne i przydomowe były wznoszone po klęskach żywiołowych, epidemiach czy wojnach, jako wyraz wdzięczności. Mieszkańcy gromadzili się przy nich w trakcie nabożeństw, czy modlitw w intencji dobrych zbiorów. Stawiane przy domach były ochroną dla domostwa przed burzą, pożarem bądź chorobami. W polskiej kulturze wiejskiej wyznaczają rytm życia lokalnej społeczności. Na wielu krzyżach można spotkać wyryte inskrypcje. Według tradycji przed rozpoczęciem maja, lokalna społeczność wspólnie sprząta otoczenie krzyża i dekoruje go kwiatami, wieńcami i wstążkami.
Krzyż przydomowy w Hucie Żuławskiej jest pozostałością po przedwojennych właścicielach gospodarstwa. Obecni właściciele zachowali krzyż z rzeźbą Chrystusa, która według nich wykonana jest ze stopów metali odpornych na warunki atmosferyczne i nie zmienia się pomimo upływu czasu. Ze względu na zły stan drewna, krzyż został przez nich wymieniony. Córka powojennego właściciela wspomina: „Tato, w czasach gdy krzyże nie były popularne, własnoręcznie ściął drzewo i wyciosał drewno na krzyż w stodole, by później wymienić go w nocy”. Właścicielka twierdzi, że rzeźba Chrystusa przypisana jest do tego domostwa.
Krzyż znajduje się na prywatnej posesji i nie jest widoczny z drogi publicznej.
Jak co roku zachęcamy do odwiedzania zabytków i zamieszczania zdjęć w komentarzu pod postem. Zdjęcia muszą być aktualne. Na koniec naszej wakacyjnej przygody, osoba z największą ilością odwiedzonych zabytków otrzyma nagrodę!
Zapraszamy do odkrywania Wysoczyzny Elbląskiej!
